سيد علي اكبر قرشي
84
قاموس قرآن ( فارسي )
مردم قبل از اسلام است . از آيهء * ( وَلا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجاهِلِيَّةِ الأُولى ) * احزاب : 33 به نظر ميايد كه دو جاهليّت هست يكى اوّلى و ديگرى آخرى . الميزان آن را جاهليّت قبل از بعثت و بمعنى جاهليّت گذشته گرفته است بعضىها آن را زمان بين آدم و نوح و بعضى ما بين ادريس و نوح و بعضى زمان داود و سليمان ، بعضى زمان ولادت ابراهيم و بعضى زمان فترت ما بين حضرت عيسى و حضرت رسول صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم گرفتهاند كه بقول الميزان همه بىدليل است . قول الميزان از همه قوى است جاهليّة الاولى يعنى جاهليّتى كه در اوّل و گذشته بود و آن جاهليّت قبل از بعثت است . در كمال الدين ص 27 ط جديد در روايت ابن مسعود هست كه حضرت رسول صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم جاهليّت اوّلى را قيام زن موسى در مقابل يوشع وصى موسى فرموده است يعنى زنان آنحضرت چنان نكنند و الله العالم جهنّم : خانهء عذاب ( اقرب الموارد ) راغب آن را نام آتش آخرت گفته ولى گفته اقرب الموارد بهتر است زيرا قرآن براى آن ابواب و غيره نقل مىكند . * ( حَتَّى إِذا جاؤُها وَفُتِحَتْ أَبْوابُها ) * زمر : 71 . در صحاح و مفردات گفته : گويند اصل آن فارسى است معرّب شده . اقرب الموارد ميگويد صاحب كليّات گفته گويند جهنم اسم عجمى است و گويند فارسى و بقولى عبرانى است و اصل آن كهنّام است . اين اسم در انجيل متّى باب 16 بند 18 نقل شده قاموس كتاب مقدس از انجيل لوقا باب 16 بند 23 نيز نقل كرده ولى در آنجا پيدا نشد . در قاموس گويد : ركيّة جهّام و جهنّم : يعنى چاه عميق و جهنّم بواسطهء عميق بودن جهنّم خوانده شده است . بهر حال جهنّم در استعمال قرآن محلّ عذاب آخرت و وعدگاه كفّار و ستمگران است اين كلمه هفتاد و هفت بار در آيات مختلف